صنایع دریایی ، هوایی و ریلی

در قرنی که ویلبر و اورویل رایت ، نخستین پرواز انسان در آسمان را در دسامبر سال 1903 تجربه کردند، صنعت هواپیماسازی به یکی از مهمترین صنایع تبدیل شده و به تنهایی تأثیر عمیقی بر توسعه جهان داشته است. هزینه نسبتاً پایین، اطمینان و کارآیی سفرهای هوایی، باعث شده سفرهایی که چند روز یا چند هفته طول می کشیدند در عرض تنها چند ساعت انجام شوند و در نتیجه رشد اقتصادی و تجاری جهان، سرعت فزاینده‌ای به خود بگیرد .

سفرهای هوایی بر اساس تعداد مسافران رشد شدیدی داشته و از 78 میلیون نفر در سال 1956 به 65/1 میلیارد نفر در سال 2000 رسیده است.

تحولات صنعت هواپیمایی همواره ادواری بوده است. در چهار سال نخست دهه 1990، خطوط هوایی عضو اتحادیه بین المللی حمل و نقل هوایی (یاتا)، در پروازهای بین المللی خود 6/15 میلیارد دلار ضرر کردند که بیشتر از کل سودی بود که در عرض 44 سال قبل به دست آورده بودند. در نیمه دوم دهه 1990، درآمد این صنعت افزایش یافت اما حاشیه سود آن در مقایسه با دیگر صنایع چندان قابل توجه نبود و حتی رقم سود این صنعت تا سال 2000 ، کم و بیش رو به نزول بود. مخصوصاً در ایالات متحده که به تنهایی 40 درصد بازار هواپیمایی جهان را در اختیار دارد، سال 2001 به بدترین سال تاریخ این صنعت تبدیل شد.

حتی پیش از 11 سپتامبر نیز شرکتهای هوایی از رکود اقتصادی ایالات متحده آسیب دیده بودند که بیشترین آسیب آنها ناشی از کاهش تعداد مسافران در بخشهای تجاری و لوکس هواپیماها بود. حملات تروریستی این افول را تشدید کرد و بر اساس برآوردهای یاتا، به دلیل کاهش تقاضا برای سفرهای هوایی، این صنعت پس از حملات 11 سپتامبر در کل جهان 15 میلیارد دلار متضرر شد.

البته صنعت هواپیمایی بر مبنای تجربه خود پس از جنگ خلیج فارس، دست به بهبود وضعیت خود در سال 2002 زد اما به نظر می‌رسد این رکود در بخشهای تجاری صنعت هواپیمایی به این زودیها پایان نیابد،ضمن آنکه تقاضا برای هواپیماهای جدید در سالهای 2003 و 2004 نیز سیر نزولی داشته است.

شرکتهای ارزان در حالی که شرکتهای هواپیمایی به دنبال ائتلاف و بهبود وضعیت رقابتی خود در جهان هستند، با رقابت شدید شرکتهای ارزان و کم هزینه مواجه گردیده اند. بحرانی که در سالهای 2001 و 2002 به شدت به شرکتهای بزرگ هواپیمایی آسیب زد و فرصتی مهم و پیش بینی نشده‌ای در اختیار شرکتهای کوچک و ارزان به ویژه در اروپا قرار داد

صنایع کشتی سازی در جهان

در اصل سفارشات ساخت کشتی در دنیا از سال 1960 شروع شد. البته از آن سال تا کنون تغییرات و پیشرفت های زیادی در کشتی ها و کارخانجات کشتی سازی رخ داده است البته بعد از این پیشرفت ها صنهت کشتی سازی به صورت شگفت آوری از کشورهای اروپایی به کشورهای آسیایی شرقی (ژاپن و به خصوص کره جنوبی) انتقال یافت .

در سال های 1974-1973 سفارشات ساخت کشتی به رقم بالایی همچون 134000000 GT رسید.

البته این عدد از سال 1974 به علت کاهش و نوسانات تولید وقیمت نفت رو به کاهش گذاشت به صورتی که در کارخانجات تولید کشتی ها یDWT 500000 جای هود را به ساخت کشتی های تجاری وکوچک داد و این کاهش شدید تولید تا سال 1987 و تا عددGT 21000000 پایین آمد.این بدان مهنی است که تقریبا تولید کشتی 85%کاهش یافت.

در این بین در بخش ساخت کشتی در سال های 1990-1987 کشورهای کره و ژاپن و بعد ها در سال های 1996-1995 چین و تایوان کشورهایی بودند که در پیشرو کشور های ساخت کشتی در جهان قرار گرفتند.

در این بین صنایع کشتی سازی چین که توانسته بود به سرعت قسمتی از اقتصاد و تجارت چین را به خود اختصاص دهد با ساخت کارخانجات جدید برای ساخت کشتی توانست سهم زیادی در اقتصاد کشور داشته باشد و بار دیگر با کشورهای مهم دنیا در ساخت کشتی به رقابت بپردازد..

اگر چه ساخت کشتی در سال های بین 1995-1987 سرعت کمتری داشت اما از لحاظ توسعه و تکنولوژی به صورت چشمگیری سرعت بیشتری پیدا کرد.

صنایع کشتی سازی امروزه علاوه بر ساخت کشتی های باری و مسافربری که ازاهمیت زیادی برخوردارند در کنار کارخانجات خود قسمت تعمیر کشتی را نیز به راه انداخته اند و کشتی های کوچک و بزرگ توریستی و مسافربری و تفریحی نیز می سازند.

در تجارت جهانی رقمی نزدیک به 6میلیون تن بار توسطDWT 800000 کشتی جابه جا میشود که معادل 300میلیون دلار ارزش اقتصادی دارد.

کارخانه کشتی سازی هیوندای کره جنوبی که به تنهایی بزرگترین کشتی سازی کره و دنیا می باشد که فقط در زمین صاف شروع به کشتی سازی کرده بود امروزه با ساخت چند حوضچه و ساخت چند کشتی در آن توانشته این مقام را از آن خود کند

در این میان کره جنوبی در نیمه اول سال 2005 توانسته بود با ساختDWT 227000000 تقریبا 37% تولید دنیا را از آن خود کند.و در رتبه اول دنیا بایستد.

در این میان چین هم با داشتن بیش از 100000 نفر نیروی انسانی در 2 کارخانه اصلی کشتی سازی خود به سرعت به سوی رتبه اول شدن در دنیا حرکت می کند.

کشور هایی که به بخش های دریایی و ساخت کشتی بهای بیشتری می دهند سهم بسزایی را نیز از این بخش به خود اختصاص داده اند.

یونان با دارا بودن کشتی های باری و تجاری به وزنDWT 150000000تقریبا توانسته است در تجارت و اقتصاد دریایی در کشورهای رتبه اول دنیا قرار گیرد که 18%تجارت دریایی دنیا را دارا می باشد.

البته این عدد در داخل اتحادیه اروپا برای یونان 38% می باشد.

یونان در بخش دریایی در حدود 60میلیارد دلار درآمد سالانه دارد.

شركت گسترش هوافضاي وکشتیرانی آذرمهر مانا با هدف فعالیت در این بخش به ثبت رسیده است.